Ο Θωμάς Τσαβδαρίδης, συγγραφέας του βιβλίου “Έτσι ήταν κάποτε…”  συνομιλεί με την Τζένη Κουκίδου

Τι σας  ώθησε να γράψετε το βιβλίο σας;

Η παραίτηση όλων να βάλουν ένα λιθαράκι για να σταματήσει η κατηφόρα που πήραμε ως  ελληνική κοινωνία αποδεχόμενοι άκριτα ξένες επιρροές και απορρίπτοντας ό,τι θετικό κληρονομήσαμε από τους γονείς μας.

Λίγα λόγια για το βιβλίο ‘Έτσι ήταν κάποτε”

Ένας δωδεκάχρονος, εκεί γύρω  στα 1937 μπροστά στην παρέα του, περίπου συνομήλικούς του, τα πρώτα παιδιά που γεννήθηκαν στη νέα πατρίδα από πρόσφυγες, αναλαμβάνει ένα ΧΡΕΟΣ. Να γράψει, να αναστήσει με τα γραπτά του ό,τι έζησαν από τα έξι ως τα δώδεκά τους χρόνια. Να αναστήσει τα παιχνίδια εκείνης της εποχής να περιγράψει ιστορίες ανθρώπων, τη γειτονιά όπως ήταν τότε, τις συνήθειες  ό,τι  σπουδαίο υπήρχε, πριν το καταπιεί η λήθη. Σε βαθιά γεράματα πιάνει το μολύβι και γράφει, γράφει πυρετωδώς να προφτάσει. Να εκπληρώσει το χρέος.

Στην αρχή περιγράφεται η γειτονιά, ένας χείμαρρος ανάμεσα στα σπίτια, μια γέφυρα, μια αλάνα όπου καθημερινά μαζεύονται τα παιδιά και παίζοντας ανδρώνονται.

Σκόπιμα δεν αναφέρεται και δεν ορίζεται το γεωγραφικό στίγμα, το όνομα του χωριού όπου  ζουν τα παιδιά και ανδρώνονται. Ίδιες ιστορίες, ίδια  γεγονότα  θα μπορούσαν να συμβαίνουν σε κάθε γειτονιά όπου εγκαταστάθηκαν πρόσφυγες. Βαθμιαία αποκαλύπτεται ο τόπος όπου εκτυλίσσονται τα γεγονότα. Έτσι η περιγραφή αποκτά εκτός από τη γενική της διάσταση και μια τοπική χροιά. Οι παλαιότεροι και οι νεότεροι θα  δούνε τις αλλαγές που συντελέστηκαν στο τοπίο και θα λυπηθούν για ό,τι όμορφο χάθηκε.

Η ιστορία ξεκινά με μια παρέα, συμμορία ανυπόταχτων παιδιών με υπεραναπτυγμένο εγώ. Ούτε ένα παιχνίδι δεν μπορούν να τελειώσουν. Αναγκάζονται να βάλουν μόνοι τους κανόνες, ποινές και αμοιβές. Στεριώνουν μια ειρηνική συνύπαρξη  μεταξύ τους και απολαμβάνουν το παιχνίδι. Δεν αρκεί όμως αυτό. Η παραδίπλα συμμορία κηρύσσει τον πόλεμο.  Διαπραγματεύονται μαζί τους, εδραιώνουν  την ειρήνη πέρα από τα στενά όρια της αλάνας και παίζουν όλοι μαζί ειρηνικά.

Τα παιδιά ακούνε καθημερινά για τα όσα μύρια τράβηξαν οι γονείς τους παλαιότερα στις μακρινές πατρίδες. Έχουν μια γνώμη  για τους απέναντι αλλόθρησκους. Χάνουν τα λογικά τους όταν ανακαλύπτουν ότι μεταξύ τους το πιο καλό παιδί είναι από τους απέναντι αλλόθρησκους.  Ψύχραιμα αποφασίζουν να δώσουν άφεση αμαρτιών και να δείξουν μεγαλοψυχία προς το παιδί εκείνο. Έτσι διδάσκουν στους γονείς τους τι πρέπει να κάνουν και εκείνοι για να γεμίσουν οι καρδιές τους ευγενικά αισθήματα συγχώρησης.

Κατά τη διήγηση περιγράφονται παιχνίδια εκείνης της εποχής που χάθηκαν, αναφέρεται το γλωσσικό ζήτημα με τη δημοτική και την καθαρεύουσα (“Δ/ις Γραμματική”), καταπολεμούνται δεισιδαιμονίες  (“Τα φαντάσματα” και “Το Μεγάλο τόλμημα”), σχολιάζονται οι κοινωνικές τάξεις (“Μάθημα ζωής” και “Τα καπνά”), η εκμετάλλευση του ιδρώτα των γεωργών από την άρχουσα τάξη (“Τα καπνά”), οι ασχολίες των κατοίκων (“Καρπουζοπέπονα” ,“Τρύγος πατητήρια”, “Τα καπνά”), η οικολογική συνείδηση (“Στην εξοχή με τον πατέρα”), περιγράφονται τρεις ιστορίες ανθρώπων, ενός γηγενή πριν την απελευθέρωση,  ενός Θρακιώτη που είναι συνοπτικά η οδύσσεια  όλων των Θρακιωτών και του τοπικού τελευταίου Μπέη (“Το τούνελ”), θρησκευτικά θέματα (“Το Πάσχα”)  και  ακροθιγώς πολιτικά θέματα,  η διαμάχη βενιζελικών και βασιλικών καθώς και η  4η Αυγούστου.

Όλα αυτά  περνούν μπροστά  από τα  αθώα  παιδικά μάτια αβίαστα, ανάμεσα από κωμικές και άλλες φορές τραγικές καταστάσεις.

Στο τέλος καταιγιστικές έρχονται οι εξελίξεις με το “Θέρος- Εκβιομηχάνιση”. Εμφανίζεται η ανακάλυψη και εκμετάλλευση του λιγνίτη, η πρώτη ατμοκίνητη αλωνιστική μηχανή, περνάμε στην πετρελαιοκίνηση με το πρώτο ερπυστριοφόρο τρακτέρ και τη μερική ηλεκτροδότηση της μικρής κωμόπολης πλέον.

Με “Τα άχυρα μέγας θησαυρός- τα πλιθιά”  τα παιδιά έρχονται σε επαφή με δυο επιχειρηματίες και  εμβαπτίζονται στην επιχειρηματική σκέψη. Παρατηρούν την ανοικοδόμηση,  βλέπουν τις πρώτες παγωνιέρες στα σπίτια  και το πρώτο εργοστάσιο κεραμοποιίας στον τόπο. Εργάζονται πρόωρα, κερδίζουν τα πρώτα τους χρήματα, παρατούν τα διαβάσματα, εμφανίζεται το πρόβλημα της πρόωρης παιδικής εργασίας. Η μικρή κοινωνία χωρίζεται στα δύο. Ποιο δρόμο θα ακολουθήσει;

Εξώφυλλο βιβλίου Έτσι ήταν κάποτε

Αγοράστε το βιβλίο μέσω του αυτοματοποιημένου συστήματος πώλησης του ηλεκτρονικού καταστήματος fylatos.com, προσθέτοντας το στο καλάθι ή με τηλεφωνική παραγγελία στο 2310-821622 ή μέσω βιβλιοπωλείων.